นิทานชาดก

advertisements

นิทานชาดก คือ เรื่องราวหรือชีวประวัติในอดีตชาติของพระพุทธเจ้า เรื่องราวอดีตชาติที่พระองค์เป็นพระโพธิสัตว์บำเพ็ญบารมีเพื่อตรัสรู้อยู่ พระองค์ทรงนำมาเล่าให้พระสงฆ์ และอุบาสก อุบาสิกา ฟังในโอกาสต่าง ๆ ซึ่งพระพุทธเจ้าได้เสวยพระชาติเป็นพระโพธิสัตว์นับพันชาติ โดยทรงเกิดเป็นมนุษย์บ้าง เป็นสัตว์บ้าง แต่ที่รู้จักกันโดยทั่วไป คือ 10 ชาติสุดท้ายที่เรียกว่า ทศชาติชาดก และชาติสุดท้ายที่สุดที่ทรงเกิดเป็นพระเวสสันดร จึงเรียกเรื่องพระเวสสันดรนี้ว่า เวสสันดรชาดก

ความแตกต่างของนิทานชาดกจากนิทานทั่วไป มีความหมายแตกต่างจากนิทานที่เล่ากันทั่วไป คือ ชาดกเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นจริง แต่นิทานเป็นเรื่องที่แต่งขึ้น

เหตุที่พระพุทธเจ้าได้ยกนิทานชาดกมาเล่า พระพุทธเจ้าทรงแสดงธรรมแก่ผู้ใดจะทรงยกชาดก ซึ่งเป็นนิทานอิงธรรมมาเล่าเป็นบุคคลาธิษฐาน คือเป็นวิธีการสอนแบบยกเอาเรื่องราวนิทานมาประกอบ เพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจง่าย แทนที่จะสอนธรรมะกันตรงๆ

สาระสำคัญของนิทานชาดก อยู่ที่คุณงามความดีและอยู่ที่คติธรรมในนิทานนั้นๆ

พระเตมีย์ใบ้ (เตมียชาดก) ผู้บำเพ็ญเนกขัมมบารมี
พระเตมีย์ใบ้ (เตมียชาดก) ผู้บำเพ็ญเนกขัมมบารมี

พระเตมีย์ใบ้ (เตมียชาดก) ผู้บำเพ็ญเนกขัมมบารมี กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีพระราชาพระองค์หนึ่ง ทรงพระนามว่า พระเจ้ากาสิกราช ครองเมืองชื่อว่า พาราณสี มีพระมเหสี พระนามว่า จันทรเทวี พระราชาไม่มีพระราชโอรสที่จะครองเมืองต่อจากพระองค์ จึงโปรดให้ พระนางจันทรเทวีทำพิธีขอพระโอรสจากเทพเจ้า พระนางจันทรเทวีจึงทรงอธิษฐานว่า"ข้าพเจ้าได้รักษาศีล บริสุทธิ์ตลอดมา ขอใ..

พระมหาชนก (ชนกชาดก) ผู้บำเพ็ญวิริยะบารมี
พระมหาชนก (ชนกชาดก) ผู้บำเพ็ญวิริยะบารมี

พระมหาชนก (ชนกชาดก) ผู้บำเพ็ญวิริยะบารมี กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว ณ เมืองมิถิลาแห่งรัฐวิเทหะ พระเจ้าแผ่นดิน ทรงพระนามว่า พระเจ้ามหาชนก ทรงมีพระโอรสสององค์ คือ เจ้าอริฏฐชนก และ เจ้าโปลชนก เจ้าอริฏฐชนกทรงเป็นอุปราช ส่วนเจ้าโปลชนกทรง เป็นเสนาบดี เมื่อพระราชบิดาสวรรคต เจ้าอริฏฐชนกผู้เป็นอุปราช ก็ได้ครองบ้านเมืองต่อมา เจ้าโปลชนกทรงเป็นอุปราช ทรงเอาใจ..

พระสุวรรณสาม (สุวรรณสามชาดก) ผู้บำเพ็ญเมตตาบารมี
พระสุวรรณสาม (สุวรรณสามชาดก) ผู้บำเพ็ญเมตตาบารมี

พระสุวรรณสาม (สุวรรณสามชาดก) ผู้บำเพ็ญเมตตาบารมี กาลครั้งหนึ่งนานมากแล้ว มีสหายสองคนรักใคร่กันมาก ต่างก็ตั้งบ้านเรือน อยู่ใกล้เคียงกัน ไปมาหาสู่กันอยู่เสมอ ทั้งสองคนตั้งใจว่า ถ้าฝ่ายหนึ่งมีลูกสาว อีกฝ่ายหนึ่งมีลูกชาย ก็จะให้แต่งงาน เพื่อครอบครัวทั้งสองฝ่ายจะได้ ผูกพันใกล้ชิดกันไม่มีเสื่อมคลาย อยู่ต่อมาฝ่ายหนึ่งก็มีลูกชายชื่อว่า ทุกูลกุมาร..

พระเนมิราช ผู้บำเพ็ญอธิษฐานบารมี (เนมิราชชาดก)
พระเนมิราช ผู้บำเพ็ญอธิษฐานบารมี (เนมิราชชาดก)

พระเนมิราช ผู้บำเพ็ญอธิษฐานบารมี (เนมิราชชาดก) พระราชาแห่งเมืองมิถิลา ทรงมีพระโอรสนามว่า เนมิกุมาร ผู้จะทรงสืบสมบัติในกรุงมิถิลาต่อไป พระเนมิกุมาร ทรงมีพระทัยฝักใฝ่ในการบำเพ็ญทานมาตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์ ทรงรักษาศีลอุโบสถ อย่างเคร่งครัด เมื่อพระบิดาทอดพระเนตรเห็นเส้นพระเกศาหงอก ก็ทรงรำพึงว่า บัดนี้ถึงเวลาที่จะมอบราชสมบัติให้ แก่โอรสแล้ว พระองค์เ..

พระมโหสถ บำเพ็ญปัญญาบารมี (มโหสถชาดก)
พระมโหสถ บำเพ็ญปัญญาบารมี (มโหสถชาดก)

พระมโหสถ บำเพ็ญปัญญาบารมี (มโหสถชาดก)  กาลครั้งหนึ่งนานมากแล้ว ในเมืองมิถิลา มีเศรษฐีผู้หนึ่งมีนามว่า สิริวัฒกะ ภรรยาชื่อ นางสุมนาเทวี นางสุมนาเทวีมีบุตรชายคนหนึ่ง ซึ่งเมื่อคลอด ออกมานั้นมีแท่งโอสถอยู่ในมือ เศรษฐีสิริวัฒกะเคยเป็นโรค ปวดศีรษะมานาน จึงเอาแท่งยานั้นฝนที่หินบดยา แล้วนำมา ทาหน้าผาก อาการปวดศีรษะก็หายขาด ครั้นผู้อื่นที่มีโรคภัย ไข้เ..

พระภูริทัต ผู้บำเพ็ญศีลบารมี (ภูริทัตชาดก)
พระภูริทัต ผู้บำเพ็ญศีลบารมี (ภูริทัตชาดก)

พระภูริทัต ผู้บำเพ็ญศีลบารมี (ภูริทัตชาดก) กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว พระราชาพระองค์หนึ่ง พระนามว่า "พรหมทัต" ครอง ราชสมบัติอยู่ที่เมืองพาราณสี พระโอรสทรงดำรง ตำแหน่งอุปราช อยู่ต่อมาพระราชาทรงระแวงว่า พระโอรสจะคิดขบถ แย่งราชสมบัติ จึงมีโองการให้ พระโอรสออกไปอยู่ให้ไกลเสียจากเมือง จนกว่าพระราชา จะสิ้นพระชนม์จึงให้กลับมารับราชสมบัติ พระโอรสก็ปฏิบัติ ตามบ..

พระจันทกุมาร ผู้บำเพ็ญขันติบารมี (จันทชาดก)
พระจันทกุมาร ผู้บำเพ็ญขันติบารมี (จันทชาดก)

พระจันทกุมาร ผู้บำเพ็ญขันติบารมี (จันทชาดก) กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว เมื่อพระพุทธเจ้าเสวยพระชาติเป็นพระจันทรกุมาร ในครั้งโบราณ เมืองพารานสี มีชื่อว่า บุปผวดี มีกษัตริย์ ทรงพระนามว่า พระเจ้าเอกราชา พระราชบุตรองค์ใหญ่ พระนามว่า จันทกุมาร ดำรงตำแหน่งเป็นอุปราช และ พราหมณ์ชื่อกัณฑหาล เป็นปุโรหิตในราชสำนัก กัณฑหาล มีหน้าที่ตัดสินคดีความอีกตำแหน่ง แต่..

พระนารทพรหม ผู้บำเพ็ญอุเบกขาบารมี (นารทชาดก)
พระนารทพรหม ผู้บำเพ็ญอุเบกขาบารมี (นารทชาดก)

พระนารทพรหม ผู้บำเพ็ญอุเบกขาบารมี (นารทชาดก) กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว เมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้า ได้เสวยชาติเป็นพระโพธิสัตว์ชื่อว่าพระนารท เนื้อเรื่องดังนี้ พระราชาองค์หนึ่ง ทรงพระนามว่า อังคติราช ครองเมืองมิถิลา เป็นผู้ที่ตั้งมั่นในทศพิธราชธรรม พระธิดาของพระเจ้าอังคติราชมีพระนามว่า รุจาราชกุมารี มีรูปโฉมงดงาม พระราชาทรง รักใคร่พระธิดา อย่างยิ่ง คืนวันห..

วิธุรบัณฑิต ผู้บำเพ็ญสัจจบารมี (วิทูรชาดก)
วิธุรบัณฑิต ผู้บำเพ็ญสัจจบารมี (วิทูรชาดก)

วิธุรบัณฑิต ผู้บำเพ็ญสัจจบารมี (วิทูรชาดก) กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว เมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้า ได้เสวยชาติเป็นพระโพธิสัตว์ชื่อว่าวิธุรบัณฑิต ดังนี้ ในเมืองอินทปัตต์ แคว้นกุรุ พระราชาทรง พระนามว่า ธนัญชัย ทรงมีนักปราชญ์ประจำ ราชสำนักชื่อว่า วิธุร วิธุรเป็นผู้มีวาจาฉลาด หลักแหลม เมื่อจะกล่าวถ้อยคำสิ่งใด ก็สามารถ ทำให้ผู้ฟังเกิดความเลื่อมใสครัทธร..

พระเวสสันดร ผู้บำเพ็ญทานบารมี (เวสสันดรชาดก)
พระเวสสันดร ผู้บำเพ็ญทานบารมี (เวสสันดรชาดก)

พระเวสสันดร ผู้บำเพ็ญทานบารมี (เวสสันดรชาดก) กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว เมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้า ได้เสวยชาติเป็นพระโพธิสัตว์ชื่อพระเวสสันดร ดังนี้ พระเจ้าสญชัย ทรงครองราชสมบัติเมืองสีพี มีพระมเหสีทรงพระนามว่า พระนางผุสดี ธิดาพระเจ้ากรุงมัททราช พระนางผุสดีนี้ในชาติก่อนๆ ได้เคยถวายแก่นจันทน์หอม เป็นพุทธบูชาและอธิษฐานขอให้ได้เป็นพุทธมารดาพระพุทธเ..


ทั้งหมด 3 หน้า 1 2 3






go to top